Zazdrość i zdrada z perspektywy psychologii ewolucyjnej cz. 4

Kolejnym powodem, dla którego kobiety decydują się na zdradę jest fakt, że posiadanie kochanka mogło zapewniać naszym przodkom dodatkowe źródło zasobów –  mężczyźni często obdarzają zasobami swoje partnerki,  w związku z tym w ten prosty sposób można było zapewnić sobie więcej pożywienia czy lepsze schronienie dla siebie i swoich dzieci. Ponadto, posiadanie kochanka mogło zabezpieczać kobietę na wypadek śmierci, odejścia lub obniżenia pozycji społecznej stałego partnera – nie zostawała wtedy zupełnie sama, ale zawsze mogła zwrócić się do niego po pomoc. W badaniach Bussa [2007] wykazano, że zdolność do ochrony kobiety i jej potomstwa była znaczącym kryterium przy wyborze kochanka. Poza tym genetyczne zróżnicowanie wśród dzieci zwiększało ich szanse na przeżycie – istniała bowiem możliwość, że któreś  z nich będzie odporne na specyficzne zagrożenia ze strony środowiska. Przypuszczalnie powodem kobiecej zdrady mógł być też fakt, że potomkowie kobiet mających wielu partnerów miały większe szanse na przeżycie, ponieważ więcej mężczyzn chciało się nimi zaopiekować  [Fisher 2004]. Liczne romanse mogą też zapewniać kobiecie szansę na tzw. „awans matrymonialny”- czyli związania się z mężczyzną o wyższej pozycji społecznej niż obecny mąż. Wyniki badań potwierdziły tę hipotezę: wymagania kobiety co do kochanka były podobne do wymagań, jakie stawia mężowi, za to dużo większe niż wymagania stawiane przygodnemu partnerowi seksualnemu [Buss 2007].

tumblr_lh15ncD1Zj1qcfuabo1_500

Co ryzykuje kobieta decydując się na romans z partnerem innym niż jej mąż? Bardzo wiele, i to jest klucz do odpowiedzi na pytanie, dlaczego jednak większość kobiet nie decyduje się na zdradę. Przede wszystkim niewierna żona ryzykuje utratę stałego partnera, a co za tym idzie – utratę jego zasobów. Ma to swoje uzasadnienie w danych statystycznych – w kulturze Zachodu od 30 do 50 % małżeństw kończy się rozwodem, a według danych etnograficznych zebranych wśród 160 kultur to zdrada żony jest główną przyczyną wszystkich rozwodów. Niewierność kobiety jest dużo silniej powiązana z rozwodem niż niewierność mężczyzny [Campbell 2004]. Poza tym, kobieta naraża się na przemoc ze strony zdradzonego męża, która w skrajnych przypadkach może się skończyć nawet zabójstwem. Badania Millera [1980, za Buss: 2003] wykazały, że wśród mężczyzn używających przemocy wobec swoich żon ponad połowa była kierowana motywem zazdrości, natomiast zazdrość i domniemana zdrada są motywami większości zabójstw żon na całym świecie. Konsekwencje stosowania przemocy wobec kobiet mogą być dotkliwe także dla ich dzieci – w wyniku odniesionych obrażeń kobieta może nie być w stanie zapewnić swoim dzieciom odpowiedniej opieki. Ponadto udowodniono, że dzieci wychowujące się bez ojca mają dziesięciokrotnie niższy wskaźnik przeżywalności [Hill, Hurtado 1996, za: Buss, 2007]. Urażony partner może sam nawiązać romans w ramach odwetu na niewiernej żonie; wtedy także może dojść do obniżenia ilości zasobów inwestowanych w kobietę i jej potomstwo. Dodatkowo dla kobiety wykrycie zdrady w wielu kulturach łączy się z utratą reputacji, a co za tym idzie odrzuceniem przez przyjaciół, rodzinę i inne wspólnoty (religijne lub towarzyskie) i utratą poczucia własnej wartości [Buss 2007]. W większości badanych kultur zaobserwowano istnienie tzw. „podwójnego standardu”, czyli asymetrycznego traktowania zdrady małżeńskiej – na całym świecie wobec kobiet obowiązuje bardziej rygorystyczna miara dotycząca tego zagadnienia niż w przypadku mężczyzn.

 

W następnym odcinku: Zazdrość jako konsekwencja zdrady.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s