Antydepresanty – jak firmy farmaceutyczne kreują rzeczywistość

Większość lekarzy i nieliczna grupa pacjentów cierpiących na depresję czerpie swoja wiedzę o skutecznych metodach walki z nią z publikowanych danych na temat skuteczności leków antydepresyjnych w fachowych czasopismach medycznych. Można tam znaleźć liczne, dobrze udokumentowane badania nad wysoką skutecznością ich stosowania i statystyki potwierdzające ich medyczne działanie.

Mam jednak wrażenie, że wyniki tych danych nie idą w parze z moim doświadczeniem. Znam wiele osób przyjmujących leki antydepresyjne, których stan poprawia się nieznacznie lub na krótko. Znam osoby, które przyjmują takie leki latami, uzależniając się od nich. Znam też osoby, których depresja pogłębia się pod wpływem obaw, co mogłoby się stać, gdyby przestały je brać. Niestety znam też historie osób, których lekarze uprzedzili, że leki antydepresyjne będą musiały brać do końca życia.

W tej sprawie mój pogląd jest pewnie bardzo subiektywny, jednak chciałabym przytoczyć wnioski kogoś bardziej obiektywnego. Kirsch, naukowiec, badacz statystyki i efektu placebo –  autor książki „Nowe leki cesarza. Demaskowanie mitu antydepresantów”   (Wydawnictwo Zielone Drzewo, IPZ PTP 2011) chcąc przyjrzeć się dokładnie wynikom badan nad skutecznością leków antydepresyjnych,  nie poprzestał na publikowanych w czasopismach medycznych badaniach. Dlaczego? Kirsch przytacza: „Raport przygotowany prze władze szwedzkiej Agencji Produktów Medycznych (MPA) wskazuje, że aż 40% wyników testów klinicznych dotyczących antydepresantów nie jest publikowanych. Generalnie tendencja jest taka, że wyniki badań zakończonych sukcesem są publikowane, a w przypadku badań zakończonych niepowodzeniem – nie są one publikowane ” (s.36) – efektem jest skłonność czytelników do przeceniania skutków działania leków, gdyż nie mają oni możliwości ocenić ich na podstawie wszystkich istotnych danych.

Wobec tego, chcąc sprawdzić jak wygląda to na rynku amerykańskim Kirsch skorzystał z prawa, jakie daje amerykańska ustawa o swobodzie dostępu do informacji w celu uzyskania wszystkich wyników badań klinicznych przesłanych przez firmy farmaceutyczne do Urzędu ds. Żywności i Leków w USA (FDA), w toku procesu uzyskiwania zgody na wprowadzenie nowych leków na rynek. Firmy farmaceutyczne mają obowiązek informować ten urząd o wszystkich badaniach prowadzonych na lekach, zatem wyniki otrzymane z przeglądu wszystkich tych badań powinny dać obiektywny ogląd skuteczności i działania leków antydepresyjnych.

Kirsch zauważył podobną tendencję o jakiej donosił raport  szwedzkiej Agencji Produktów Medycznych. Tylko cześć z realizowanych badań była publikowana w fachowej prasie medycznej, w znacznej mierze publikowano wyniki tych badań, które potwierdzały skuteczność leków antydepresyjnych. Wyniki większości testów klinicznych nie potwierdzające ich skuteczności nigdy nie trafiały do wiadomości lekarzy i pacjentów.

Co się okazało po przeanalizowaniu wszystkich badań? „Analizując dane uzyskane z FDA, zarówno na temat badań publikowanych, jak i niepublikowanych, odkryliśmy nawet mniejszy efekt działania leków, niż w naszych analizach danych, zawartych w publikacjach. Nasze analizy wskazują, że 82% reakcji na przyjmowane leki wywołanych zostało także przez neutralne placebo. Konwencjonalna interpretacja wskazuje, że mniej niż 20% reakcji na antydepresanty to skutek zażywania leków” ( s.39)

Analiza danych udostępnionych przez Urząd ds. Żywności i Leków w USA (FDA) pozwoliła też na odkrycie sposobu działania firm farmaceutycznych sprzedających leki antydepresyjne. Kirsch wymienia wśród nich:

  • „Wstrzymywanie negatywnych wyników badań przed ich opublikowaniem
  • Publikowanie wielokrotnie tych samych pozytywnych wyników badań
  • Publikowanie tylko kilku wyników z wielostronnych badań
  • Publikowanie danych inne niż te, które zostały przedstawione FDA (s. 51)”

Wszystkie cytaty pochodzą z książki I. Kirsch, „Nowe leki cesarza. Demaskowanie mitu antydepresantów”   (Wydawnictwo Zielone Drzewo, IPZ PTP 2011)

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s