Archive | Maj 2012

Gdy emocje krzyczą ciałem

Wiedza o wpływie stresu, zwłaszcza chronicznego na funkcjonowanie organizmu i zdrowie fizyczne jest powszechnie znana i bogato udokumentowana. Dowiedziono wpływu stresu na rozwój takich chorób jak wrzody żołądka, nowotwory, choroby serca, miażdżyca, czy „zwykłych” dolegliwości takich jak przeziębienia, migreny czy bezsenność.

Alice Miller w „Buncie ciała” przygląda się nieco odmiennemu zagadnieniu. Mianowicie w jaki sposób zaprzeczanie naturalnym uczuciom: strachowi, wściekłości, przerażeniu, poczuciu krzywdy, niesprawiedliwości – wynikającym z traumatycznych doświadczeń takich jak przemoc, maltretowanie, psychiczne upokarzanie dziecka – wpływa na jego ciało w przyszłości.

Autorka przedstawia mechanizm działania pewnej prawdy dobrze znanej terapeutom: jeżeli człowiek wmawia sobie, że czuje to, co czuć powinien i stara się usilnie nie czuć tego, co uważa za niestosowne – zaczyna chorować, a jego ciało płaci ogromną cenę za zaprzeczenie własnej autentycznej emocjonalności. W „Buncie ciała” ilustrację tej prawidłowości stanowią fragmenty biografii znanych ludzi: Schillera, Virginii Woolf, Rimbauda, Prousta i innych. W kolejnych rozdziałach autorka pokazuje też drogę, która umożliwia wyjście z błędnego koła zaprzeczania własnym uczuciom, która może prowadzić do wyzdrowienia – zarówno psychicznego jak i fizycznego.

Motywem przewodnim wszystkich książek Alice Miller jest zaprzeczanie prawdzie o cierpieniach dzieciństwa. Każda z tych pozycji koncentruje się na innym aspekcie dziecięcych traum. „Bunt ciała” przygląda się konsekwencjom, jakie ma dla naszego ciała zapieranie się silnych, autentycznych emocji, wspierane przez moralność, religię i wychowanie, które wymagają posłuszeństwa i szacunku dla rodziców, niezależnie od krzywd jakie wyrządzają swoim dzieciom.

Ceną, jaką płaci ciało może być depresja, anoreksja, uzależnienia od alkoholu, narkotyków, leków, astma, bezsenność, koszmary i wiele, wiele innych dolegliwości i chorób. Jak pisze Alice Miller: „… ludzie maltretowani w dzieciństwie są w stanie zadośćuczynić czwartemu przykazaniu jedynie dzięki całkowitemu wyparciu i odszczepieniu swych autentycznych emocji. Nie mogą kochać i szanować rodziców, bo ciągle jeszcze się ich podświadomie boją. (…) Zazwyczaj łączy ich z nimi chorobliwa więź, połączenie strachu i poczucia obowiązku (…) Poza tym ludzie, którzy byli maltretowani w dzieciństwie, często przez całe życie czekają na to, że w końcu zostaną obdarzeni miłością, której dotychczas nie doświadczyli.” Takie oczekiwanie skutecznie blokuje drogę do wyrażenia wewnętrznego bólu i cierpienia skazując ciało na dźwiganie emocjonalnego obciążenia.

W swojej książce Alice Miller przedstawia jednak też drogę do wyzwolenia, przytaczając historie swoich pacjentów, dzieląc się historiami, które opowiadali jej ludzie, w reakcji na kolejne książki wydawane przez autorkę. Opowiada o ludziach, którym udało się uwolnić spod wpływu przeszłych bolesnych doświadczeń, ale też opisuje jak można to zrobić, dając nadzieję innym, których ciała wciąż się buntują…

Alice Miller jest autorką wielu książek, w Polsce wydano jej:

  • Bunt ciała, wyd. Media Rodzina 2006,
  • Dramat udanego dziecka, wyd. Jacek Santorski & CO Warszawa 1995
  • Gdy runą mury milczenia , wyd. Media Rodzina 2006
  • Pamięć Wyzwolona, wyd. Jacek Santorski & CO Warszawa 1995
  • Ścieżki życia, wyd. Media Rodzina 2000
  • Zniewolone dzieciństwo. Ukryte źródła tyranii, wyd. Media Rodzina 2000